Akcesoria do masztu flagowego
Opublikowano Autor: Flagpole Guides

Maszt to nie tylko rura osadzona w ziemi. O tym, jak łatwo wciąga się flagę, czy flaga swobodnie powiewa i czy maszt jest zabezpieczony przed osobami postronnymi, decydują jego akcesoria. Ten poradnik opisuje najczęściej spotykane elementy wyposażenia masztów, uchwytów i drzewców. Działanie mechanizmu opisuje poradnik o mechanice masztu.
Akcesoria w skrócie
| Element | Do czego służy |
|---|---|
| Głowica | Zakończenie masztu, często w kształcie kuli; chroni wnętrze masztu przed wodą |
| Bloczek | Kółko w głowicy, przez które przechodzi linka |
| Linka | Służy do wciągania i opuszczania flagi |
| Knaga | Uchwyt przy podstawie, na którym mocuje się linkę |
| Karabińczyki | Łączą flagę z linką |
| Obciążnik | Napina linkę wewnętrzną lub dolny róg flagi |
| Wysięgnik | Poziome ramię u góry masztu do flagi pionowej |
| Pierścień obrotowy | Pozwala fladze obracać się wokół masztu bez owijania |
| Uchwyt flagowy | Mocuje drzewce do ściany, okna lub balustrady |
| Stojak | Podstawa do drzewca we wnętrzach |
Głowica i bloczek
Głowica zamyka górny koniec masztu. Najpopularniejsza jest kula w kolorze srebrnym, złotym lub białym. W głowicy znajduje się bloczek, czyli kółko, po którym przesuwa się linka. Bloczek obraca się przy każdym wciąganiu flagi, dlatego z czasem się zużywa. Obrotowe głowice pozwalają fladze swobodnie ustawiać się z wiatrem.
Linka i knaga
Linka jest zwykle poliestrowa, odporna na promieniowanie UV i rozciąganie. W masztach z linką zewnętrzną biegnie ona wzdłuż masztu i jest wiązana do knagi przy podstawie. W masztach z linką wewnętrzną linka jest ukryta w maszcie, a dostęp do niej zamykają drzwiczki na klucz, co utrudnia odwiązanie flagi przez osoby postronne. Linka zewnętrzna uderza przy wietrze o maszt i może hałasować. Różnice opisuje poradnik o mechanice masztu.
Karabińczyki i obciążnik

Flagę łączy się z linką zwykle karabińczykami przyszytymi do liny w brzegu flagi. Przy linkach wewnętrznych stosuje się obciążnik lub przeciwwagę, która napina linkę i dolny róg flagi. Karabińczyki ze stali nierdzewnej lub tworzywa nie rysują masztu.
Wysięgnik i pierścień obrotowy
Do flag pionowych stosuje się wysięgnik, czyli poziome ramię u góry masztu, na którym flaga wisi rozpięta. Wysięgnik bywa obrotowy, aby flaga nie owijała się wokół masztu przy zmiennym wietrze. Przy flagach poziomych podobną funkcję pełni pierścień obrotowy. Zgodnie z art. 4 ust. 2 ustawy o godle, barwach i hymnie w układzie pionowym kolor biały umieszcza się po lewej stronie dla patrzącego od frontu.
Uchwyty i drzewca

Na fasadach, przy oknach i na balkonach flagi wiszą na drzewcach osadzonych w uchwytach flagowych. Uchwyty mocuje się do ściany kołkami rozporowymi lub do balustrady obejmami. Spotyka się uchwyty pojedyncze i podwójne, na przykład na flagę Polski i flagę Unii Europejskiej. Drzewca są drewniane, aluminiowe lub z tworzywa, zwykle z grotem lub kulką na końcu.
Stojaki
W salach urzędów, szkół i biur flagi stoją w stojakach, czyli ciężkich podstawach z gniazdami na drzewca. Stojaki są pojedyncze lub wielokrotne. Pozwalają ustawić flagi w kolejności opisanej w poradniku o protokole flagowym.
Kir
Kir to czarna wstęga, używana na znak żałoby. Według wskazówek Biura Bezpieczeństwa Narodowego flagi na drzewcach przewiązuje się u góry kirem o długości podobnej do wysokości flagi. Flagi na masztach opuszcza się do połowy masztu i nie przewiązuje kirem. Więcej jest w poradniku o fladze do połowy masztu.
Oświetlenie
Reflektory skierowane na flagę pozwalają, aby była widoczna także po zmroku. Temat omawia poradnik o oświetleniu flagi.
Najczęściej zadawane pytania
Jakie akcesoria ma typowy maszt flagowy?
Typowy maszt wolno stojący ma głowicę z bloczkiem, linkę do wciągania flagi, knagę lub zamykaną skrzynkę na linkę przy podstawie oraz karabińczyki do mocowania flagi. Maszty do flag pionowych mają dodatkowo wysięgnik.
Do czego służy knaga?
Knaga to uchwyt przy podstawie masztu, na którym mocuje się linkę po wciągnięciu flagi. W masztach z linką wewnętrzną linka jest schowana w maszcie za zamykanymi drzwiczkami, co utrudnia jej odwiązanie przez osoby postronne.
Co to jest kir i kiedy się go używa?
Kir to czarna wstęga. Według wskazówek Biura Bezpieczeństwa Narodowego flagi wywieszone na drzewcach na znak żałoby przewiązuje się u góry kirem o długości podobnej do wysokości flagi. Flag na masztach nie przewiązuje się kirem, lecz opuszcza do połowy masztu.
Źródła
Ten poradnik opiera się na następujących źródłach:
- Maszty flagowe (opisy masztów i wyposażenia) – iFlagi
- Uchwyty flagowe (oferta) – iFlagi
- Duma i szacunek. Zasady oraz dobre praktyki godnego postępowania wobec polskich symboli państwowych – Biuro Bezpieczeństwa Narodowego
- Ustawa z dnia 31 stycznia 1980 r. o godle, barwach i hymnie Rzeczypospolitej Polskiej oraz o pieczęciach państwowych (art. 4) – Dziennik Ustaw
Powiązane poradniki
- Mechanika masztuJak działa maszt flagowy: linka zewnętrzna i wewnętrzna, bloczek, knaga, maszt uchylny, wysięgnik obrotowy, wciąganie i opuszczanie flagi oraz typowe usterki.
- Rodzaje masztówRodzaje masztów flagowych: maszt wolno stojący, drzewce z uchwytem na fasadę lub balkon, maszt z wysięgnikiem, uchylny, teleskopowy, na dachu i stojak.
- Oświetlenie flagiOświetlenie flagi na maszcie: czy flaga może wisieć w nocy, reflektory gruntowe, lampy na szczycie masztu, zasilanie solarne, sąsiedzi i instalacja elektryczna.
- Konserwacja masztuKonserwacja masztu flagowego i flagi: przeglądy linki, bloczka i mocowań, czyszczenie, kontrole z art. 62 Prawa budowlanego, pranie i przechowywanie flagi.
- Cena masztuOd czego zależy cena masztu flagowego w Polsce: wysokość, materiał, linka wewnętrzna, maszt uchylny, fundament, montaż, transport, VAT i prawa konsumenta.