Flaga w święta państwowe i narodowe
Opublikowano Autor: Flagpole Guides

Biało-czerwone flagi najczęściej widać w Polsce na początku maja i 11 listopada. W opracowaniu „Duma i szacunek” Biuro Bezpieczeństwa Narodowego pisze, że wywieszając flagę z okazji świąt państwowych, dajemy wyraz uhonorowania i obchodzenia święta. Ustawa o godle, barwach i hymnie od 2010 r. zaleca wywieszanie flagi na domach i budynkach firm właśnie z tej okazji. Ten poradnik przedstawia najważniejsze święta i związane z nimi zwyczaje. Pełną listę dat zawiera poradnik o dniach wywieszania flagi.
Majówka: 1, 2 i 3 maja
Początek maja łączy trzy dni, które mają różny charakter:
| Data | Święto | Dzień wolny |
|---|---|---|
| 1 maja | Święto Państwowe, ustanowione ustawą z 1950 r. | Tak |
| 2 maja | Dzień Flagi Rzeczypospolitej Polskiej (art. 6a ustawy) oraz Dzień Polonii i Polaków za Granicą | Nie |
| 3 maja | Święto Narodowe Trzeciego Maja, w rocznicę Konstytucji 3 Maja z 1791 r. | Tak |
Dzień Flagi wprowadziła do ustawy nowelizacja z dnia 20 lutego 2004 r. Ta sama nowelizacja zapisała w art. 5 ust. 2, że każdy ma prawo używać barw Rzeczypospolitej Polskiej, w szczególności w celu podkreślenia znaczenia uroczystości i świąt. Na wielu domach flaga wisi od 1 do 3 maja bez przerwy.
3 Maja
Święto Narodowe Trzeciego Maja ustanowiono po raz pierwszy w 1919 r., a przywrócono ustawą z dnia 6 kwietnia 1990 r. Według BBN szczególną rangę biało-czerwone barwy zyskały w 1792 r., podczas obchodów pierwszej rocznicy uchwalenia Konstytucji 3 Maja, a 3 maja 1916 r., w 125. rocznicę, mieszkańcy Warszawy zorganizowali pierwszą masową demonstrację z biało-czerwonymi flagami. W wielu miastach odbywają się tego dnia uroczystości z udziałem wojska i pocztów sztandarowych.
15 sierpnia
Święto Wojska Polskiego ustanawia art. 13 ustawy o obronie Ojczyzny. Data przypomina Bitwę Warszawską z 1920 r. Tego samego dnia przypada Wniebowzięcie Najświętszej Maryi Panny, dlatego jest to dzień wolny od pracy. W Warszawie odbywają się zwykle uroczystości wojskowe z udziałem najwyższych władz państwa.
11 listopada

Narodowe Święto Niepodległości przypada w rocznicę odzyskania niepodległości w 1918 r. i jest dniem wolnym od pracy na podstawie ustawy z dnia 15 lutego 1989 r. To dzień, w którym flaga wisi na największej liczbie domów, a w wielu miejscowościach odbywają się marsze, biegi i koncerty w biało-czerwonych barwach.
Dni pamięci
Część świąt państwowych ma charakter dni pamięci, na przykład 1 marca, Narodowy Dzień Pamięci „Żołnierzy Wyklętych”, i 1 sierpnia, Narodowy Dzień Pamięci Powstania Warszawskiego. W Warszawie 1 sierpnia o godzinie 17.00, w godzinie „W”, zatrzymuje się ruch, a na ulicach pojawiają się flagi. W te dni flaga wisi na urzędach na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 6 ustawy, a na domach zgodnie z zaleceniem z art. 7 ust. 3.
Święta regionalne
Niektóre święta państwowe mają szczególne znaczenie w jednym regionie. 27 grudnia, Narodowy Dzień Zwycięskiego Powstania Wielkopolskiego, obchodzi się zwłaszcza w Wielkopolsce, a 20 czerwca, Narodowy Dzień Powstań Śląskich, na Śląsku. W takie dni obok flagi państwowej często wisi flaga województwa. Flagi samorządów opisuje poradnik o rodzajach flag.
Święta religijne
Boże Ciało, Wniebowzięcie, Wszystkich Świętych i Boże Narodzenie są dniami wolnymi od pracy, ale nie są świętami państwowymi. W Boże Ciało na trasie procesji spotyka się flagi kościelne, a obok nich często flagę państwową. Ustawa o godle, barwach i hymnie nie reguluje flag kościelnych.
Wydarzenia sportowe i rodzinne

Art. 5 ust. 2 ustawy pozwala używać barw także w celu podkreślenia znaczenia „innych wydarzeń”. Według BBN biało-czerwone barwy towarzyszą polskim sportowcom i kibicom, a flagę zatykają alpiniści na zdobytych szczytach. Przy takich okazjach warto pamiętać o art. 1 ust. 2 ustawy, który wymaga otaczania symboli czcią i szacunkiem. Szczegóły są w poradniku o zasadach dotyczących flagi.
Flaga po zmroku
Ustawa nie określa pory zdejmowania flagi. Flaga wisząca przez kilka dni świąt jest widoczna także po zmroku, dlatego przed urzędami i na placach często jest oświetlona. Temat omawia poradnik o oświetleniu flagi.
Najczęściej zadawane pytania
Kiedy wywiesza się flagę na majówkę?
Majówka obejmuje trzy dni: 1 maja, Święto Państwowe, 2 maja, Dzień Flagi Rzeczypospolitej Polskiej, i 3 maja, Święto Narodowe Trzeciego Maja. Art. 7 ust. 3 ustawy o godle, barwach i hymnie zaleca wywieszanie flagi na domach i budynkach firm z okazji świąt i rocznic państwowych, dlatego wiele osób wywiesza ją na cały ten okres.
Czy flagę można zostawić na noc w czasie świąt?
Ustawa nie określa godzin wywieszania flagi. Według wskazówek Biura Bezpieczeństwa Narodowego miejsce umieszczenia flagi powinno zapewniać jej dobrą widoczność o każdej porze dnia i nocy, a flaga powinna być zadbana.
Czy w święta religijne wywiesza się flagę państwową?
Święta religijne, takie jak Boże Ciało, są dniami wolnymi od pracy, ale nie są świętami państwowymi w rozumieniu ustawy. W wielu miejscowościach na trasie procesji wiszą flagi kościelne, a flaga państwowa pojawia się obok nich zwyczajowo.
Dlaczego 15 sierpnia jest świętem wojska?
Art. 13 ustawy o obronie Ojczyzny ustanawia 15 sierpnia Świętem Wojska Polskiego. Data przypomina zwycięską Bitwę Warszawską z 1920 r. Tego samego dnia przypada Wniebowzięcie Najświętszej Maryi Panny, dzień wolny od pracy.
Źródła
Ten poradnik opiera się na następujących źródłach:
- Ustawa z dnia 31 stycznia 1980 r. o godle, barwach i hymnie Rzeczypospolitej Polskiej oraz o pieczęciach państwowych (art. 5, 6a i 7) – Dziennik Ustaw
- Duma i szacunek. Zasady oraz dobre praktyki godnego postępowania wobec polskich symboli państwowych – Biuro Bezpieczeństwa Narodowego
- Ustawa z dnia 20 lutego 2004 r. o zmianie ustawy o godle, barwach i hymnie Rzeczypospolitej Polskiej (Dzień Flagi) – Dziennik Ustaw
- Ustawa z dnia 20 marca 2002 r. o ustanowieniu 2 maja Dniem Polonii i Polaków za Granicą – Dziennik Ustaw
- Ustawa z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny (art. 13) – Dziennik Ustaw
- Ustawa z dnia 1 października 2021 r. o ustanowieniu Narodowego Dnia Zwycięskiego Powstania Wielkopolskiego – Dziennik Ustaw
- Ustawa z dnia 18 stycznia 1951 r. o dniach wolnych od pracy – Dziennik Ustaw
Powiązane poradniki
- Dni wywieszania flagiKiedy wywiesza się flagę w Polsce: święta narodowe i państwowe, Dzień Flagi 2 maja, dni wolne od pracy w 2026 i 2027 r. oraz co mówi ustawa.
- Zasady dotyczące flagiZasady używania flagi Polski: kto ją podnosi, prawa mieszkańców, flaga z godłem, szacunek dla barw, wskazówki BBN oraz kary z Kodeksu karnego i wykroczeń.
- Symbolika barw narodowychSkąd pochodzą barwy Polski: biel orła i czerwień tarczy herbowej, kokarda narodowa z 1831 r., znaczenie bieli u drzewca i miejsce flagi wśród symboli RP.
- Oświetlenie flagiOświetlenie flagi na maszcie: czy flaga może wisieć w nocy, reflektory gruntowe, lampy na szczycie masztu, zasilanie solarne, sąsiedzi i instalacja elektryczna.