Konserwacja masztu i flagi

Maszt flagowy stoi przez cały rok na słońcu, deszczu, mrozie i wietrze. Większość masztów wymaga niewiele pracy, ale linka, bloczek i mocowania zużywają się, a flaga blaknie i się strzępi. Regularne przeglądy pozwalają zauważyć usterki, zanim staną się niebezpieczne. Ten poradnik opisuje, na co zwraca się uwagę przy konserwacji masztu i flagi. Naprawy omawia poradnik o naprawie masztu.

Przepisy

Zgodnie z art. 61 Prawa budowlanego właściciel lub zarządca obiektu budowlanego utrzymuje go w należytym stanie i zapewnia bezpieczne użytkowanie, także w razie silnych wiatrów i wyładowań atmosferycznych. Art. 62 przewiduje okresowe kontrole obiektów budowlanych:

Kontrole przeprowadzają osoby z uprawnieniami budowlanymi w odpowiedniej specjalności (art. 62 ust. 4), a z każdej kontroli sporządza się protokół (art. 62a).

Przegląd masztu

Wielu właścicieli przegląda maszt wiosną i jesienią oraz po każdej wichurze. Przy przeglądzie sprawdza się zwykle:

• linkę: przetarcia, rozwarstwienia, stwardnienie od słońca, stan zakończeń;
• bloczek w głowicy: czy kółko obraca się swobodnie i nie jest pęknięte;
• karabińczyki i knagę: czy nie są wygięte, pęknięte lub skorodowane;
• mocowanie: śruby w płycie montażowej lub tulei, przegub w maszcie uchylnym;
• maszt: pion, pęknięcia, odpryski powłoki, korozję przy połączeniach;
• fundament: pęknięcia betonu, osiadanie, wodę zbierającą się przy podstawie.

Maszt uchylny pozwala obejrzeć głowicę i bloczek na ziemi. Bezpieczną pracę przy maszcie opisuje poradnik o bezpieczeństwie masztu.

Czyszczenie

Maszty z aluminium i włókna szklanego myje się zwykle wodą z łagodnym detergentem i miękką szczotką. Środki ścierne i rozpuszczalniki mogą uszkodzić powłokę. Przy masztach nad morzem częstsze mycie usuwa sól, która przyspiesza korozję elementów metalowych. Matową powierzchnię masztu z włókna szklanego można odświeżyć środkami przeznaczonymi do laminatów.

Pielęgnacja flagi

Według wskazówek Biura Bezpieczeństwa Narodowego flaga powinna być zawsze zadbana, a gdy wypłowieje lub się podrze, wymienia się ją na nową. W praktyce:

• flagę z poliestru pierze się w letniej wodzie z łagodnym środkiem, bez wybielaczy;
• suszy się ją rozłożoną, bez wyżymania i bez intensywnego słońca;
• mokrej flagi nie przechowuje się złożonej, bo może zapleśnieć;
• rozprutą krawędź swobodną można obszyć, zanim strzępienie obejmie większą część flagi.

Flaga wisząca stale zużywa się znacznie szybciej niż flaga wywieszana w święta. Według BBN zużytą flagę, jeśli nie ma wartości historycznej, niszczy się z należytą godnością, na przykład rozdzielając barwy. Czynniki wpływające na trwałość i cenę flagi opisuje poradnik o cenie flagi.

Zimą

Przy marznącym deszczu i silnym mrozie linka i flaga mogą oblodzić się i zesztywnieć. Wiele osób zdejmuje wtedy flagę. Woda, która dostanie się do wnętrza masztu lub tulei i zamarznie, może uszkodzić połączenia, dlatego głowica i odpływ w podstawie mają znaczenie dla trwałości masztu. Trwałość omawia poradnik o trwałości masztu.

Zapiski z przeglądów

Notatki z przeglądów, zdjęcia i daty wymiany linki czy flagi ułatwiają planowanie konserwacji. Mogą też mieć znaczenie przy ocenie odpowiedzialności: zgodnie z art. 434 Kodeksu cywilnego samoistny posiadacz budowli nie odpowiada za jej zawalenie się, jeśli nie wynikło ono ani z braku utrzymania budowli w należytym stanie, ani z wady w budowie.