Onderhoud van vlaggenmast en vlag in Nederland

Een vlaggenmast van aluminium of polyester vraagt weinig onderhoud, maar niet geen. De lijn, de katrol en de mastknop slijten, een houten mast heeft een laklaag die bijgewerkt wordt, en de vlag zelf gaat langer mee als ze goed wordt behandeld. Deze gids beschrijft het onderhoud door het jaar, op basis van wat een Nederlandse leverancier en gemeentelijke vlaginstructies noemen.

Wat wordt gecontroleerd?

Volgens de leverancier Vlaggenmasten.nl vragen aluminium en polyester masten weinig onderhoud, maar worden deze onderdelen regelmatig gecontroleerd:

• het hijskoord of de vlaggenlijn: rafels, verkleuring door zon, stijfheid
• de bevestigingen: haken, karabiners, de kikker en de bouten van de grondbevestiging
• de mastknop en de katrol: draait de knop mee, loopt de lijn soepel
• de bewegende delen, zoals een kantelvoet of een intern liersysteem

Het jaar rond

Houten masten

Een houten mast vraagt volgens de leverancier meer onderhoud dan aluminium of polyester. De beschermende verf- of laklaag wordt periodiek gecontroleerd en waar nodig bijgewerkt, zodat er geen vocht in het hout trekt. Een mast in een mastbok kan daarvoor gekanteld worden. Beschadigingen worden op tijd bijgewerkt.

Aluminium en polyester

Een aluminium of polyester mast wordt meestal alleen afgenomen met water en een mild schoonmaakmiddel. Bij een gelakte aluminium mast kan volgens de leverancier bij een beschadiging de kleur van het metaal zichtbaar worden. Een witte polyester mast is volgens de leverancier minder gevoelig voor zichtbare kleine krassen.

De fundering

Rond de fundering kan de grond verzakken, en in een grondbuis kan water blijven staan. Een mast die scheef gaat staan of beweegt aan de voet, wijst op een probleem met de fundering. Het Besluit bouwwerken leefomgeving bevat een zorgplicht voor bestaande bouwwerken: wie weet of redelijkerwijs kan vermoeden dat de staat van een bouwwerk gevaar kan opleveren, neemt maatregelen om dat te voorkomen. Meer staat in de gids over veiligheid van vlaggenmasten.

De vlag wassen en drogen

Een vlag die buiten hangt, wordt vuil door stof, roet en regen. De meeste polyester vlaggen kunnen volgens het wasetiket in de wasmachine op een lage temperatuur. Een natte vlag droogt eerst goed voordat ze wordt opgeborgen. Volgens een Nederlandse leverancier gaat een vlag langer mee als ze bij harde wind en storm op tijd wordt gestreken.

De vlag bewaren en vervangen

Volgens de vlaginstructie van de gemeente Zaanstad worden vlaggen na gebruik gevouwen bewaard, met de blauwe baan buiten. Een vlag die versleten is, scheuren vertoont, sterk verkleurd is of zo vervuild dat reinigen niet meer lukt, wordt volgens diezelfde instructie vervangen.

Als er iets stuk is

Een gebroken lijn, een vastzittende katrol of een beschadigde mastknop staan in de gids over reparatie van de vlaggenmast. Hoe lang mast en onderdelen meegaan, staat in de gids over de levensduur van de vlaggenmast, en de onderdelen zelf in de gids over toebehoren voor vlaggenmasten.