Soorten vlaggenmasten in Nederland

In Nederland wordt gevlagd aan een vrijstaande vlaggenmast in de tuin of bij een bedrijf, aan een gevelstok bij de voordeur of aan een baniermast langs de weg. Welk type past, hangt af van de plek, de ruimte en hoe vaak er wordt gevlagd. Deze gids beschrijft de gangbare soorten vlaggenmasten, met de kenmerken die Nederlandse leveranciers noemen.

Vrijstaande vlaggenmast

De vrijstaande mast staat in de grond, in een betonnen fundering, en heeft een lijn en katrol om de vlag te hijsen en te strijken. Aan zo'n mast kan de vlag ook halfstok hangen, wat aan een gevelstok niet goed kan. Voor woningen noemt een Nederlandse leverancier masten van 6, 7 of 8 meter als gangbaar. Volgens het Besluit bouwwerken leefomgeving is een mast van ten hoogste 6 meter op een erf bij een gebouw vergunningvrij, zolang het de enige mast op dat erf is. Meer staat in de gidsen over de hoogte van de vlaggenmast en een vlaggenmast plaatsen.

Cilindrisch of conisch

Volgens de leverancier Vlaggenmasten.nl zijn er twee vormen:

• Cilindrisch: over de hele lengte dezelfde diameter, met een strakke, moderne uitstraling. Deze masten zijn van aluminium, in het assortiment van de leverancier met een diameter van 60, 70 of 90 mm en tot 9 meter hoog.
• Conisch: aan de voet breder en naar de top smaller, met een slanke, klassieke uitstraling. Conische masten zijn er in aluminium, polyester en hout. Voor masten van 10 en 12 meter gebruikt de leverancier alleen een conisch profiel.

De keuze tussen de twee is vooral een kwestie van uitstraling. Welk materiaal bij welke vorm hoort, staat in de gids over materialen voor vlaggenmasten.

Kantelbare masten

Een mast op een kantelvoet of, bij hout, in een mastbok kan gecontroleerd worden neergelaten. Volgens de leverancier is dat praktisch bij de montage, bij onderhoud en om onderdelen boven in de mast te bereiken, zoals de katrol of de mastknop. Een mast in een grondbuis of op een overschuifkoker staat vast en wordt voor onderhoud uit de fundering getild. Meer staat in de gids over de mechaniek van de vlaggenmast.

Mast aan de gevel

Een mast kan ook met muurbeugels aan een gevel of een andere geschikte constructie worden bevestigd. Dat is een oplossing als er geen plek in de grond is. De gevel draagt dan de krachten van de wind op mast en vlag. De fabrikant vermeldt welke gevel en welke bevestiging geschikt zijn.

Gevelstok

De gevelstok is een korte stok die schuin in een houder aan de gevel hangt, met de vlag direct aan de stok. Het is bij Nederlandse woningen de gewoonste manier om te vlaggen. De Handleiding voor het gebruik van de Nederlandse vlag vraagt een stok die zo lang is dat de vlag nooit de grond raakt of het verkeer hindert. Een Nederlandse vlaggenleverancier noemt gevelstokken van 1 tot 2,5 meter met vlaggen van 70 × 100 tot 120 × 180 cm. Meer staat in de gids over vlagafmetingen.

Baniermast

Een baniermast heeft bovenaan een horizontale stok, waaraan een staande vlag hangt. Volgens de vlaggenleverancier DVC blijft een baniervlag daardoor ook bij windstil weer zichtbaar, en worden banieren vaak gebruikt bij bedrijven, winkels en evenementen. Meer staat in de gids over vlaggenmasten voor bedrijven.

Hijssysteem: buiten of binnen

Bij de meeste masten loopt de lijn aan de buitenkant en wordt ze vastgezet op een kikker aan de mast. Er zijn ook masten met een intern liersysteem, waarbij de lijn binnen in de mast loopt. Volgens de leverancier tikt de lijn dan niet tegen de mast en is het hijsmechanisme niet vrij bereikbaar. De onderdelen staan in de gids over toebehoren voor vlaggenmasten, en wat de keuzes voor de prijs betekenen, in de gids over de prijs van een vlaggenmast.