Hoogte van de vlaggenmast: welke lengte past?
Gepubliceerd Geschreven door Flagpole Guides
De hoogte van een vlaggenmast bepaalt hoe ver de vlag zichtbaar is, welke vlagmaat past, hoeveel wind de mast opvangt en welke regels gelden. In België bestaat er geen wettelijke standaardhoogte. De keuze hangt af van de omgeving, het gebouw en het gewest.
Gangbare hoogtes
| Situatie | Gangbare lengte boven de grond |
|---|---|
| Gevelstok aan een woning | 1,5 tot 2 meter |
| Tuin van een woning | 6 tot 8 meter |
| Vereniging, sportclub, school | 7 tot 10 meter |
| Bedrijf of handelszaak | 8 tot 12 meter |
| Openbaar gebouw of plein | 10 meter en hoger |
Een vuistregel uit de handel is dat de mast boven de nok of de dakrand van het gebouw ernaast uitkomt, zodat de vlag vrij kan wapperen en goed zichtbaar is. Staat de mast dicht bij bomen, dan is het gebruikelijk om de vlag boven de kruinen te laten uitkomen.
Hoogte en vlagmaat
Een Belgische vlaggenleverancier hanteert als vuistregel dat de hoogte van de vlag ongeveer een kwart van de mastlengte is. Bij 6 tot 7 meter hoort dan een vlag van 150 × 225 cm, bij 8 tot 9 meter 200 × 300 cm. De vlaggencalculator toont de maat voor elke lengte.
De opgegeven lengte van een mast is meestal de hoogte boven de grond. Bij masten met een grondhuls of fundering zit een deel van de mast in de grond. Meer daarover staat in de gids over een vlaggenmast plaatsen.
Hoogte en wind
Hoe hoger de mast, hoe harder de wind aan de top, en hoe groter de kracht op de mast en de fundering. De Belgische nationale bijlage bij de Eurocode voor windbelasting, NBN EN 1991-1-4 ANB, rekent met een referentiewindsnelheid van 23 tot 26 m/s: volgens de Odisee Hogeschool 26 m/s in Brugge en 23 m/s in Aarlen. Ook het terrein speelt mee, van open kustgebied tot bebouwde stadskern.
Fabrikanten berekenen hun masten op een bepaalde windsnelheid en vlagmaat. Die opgave bepaalt welke vlag de mast veilig aankan, en ze gaat voor op elke vuistregel.
Hoogte en vergunning
De hoogte speelt mee bij de vraag of een vergunning nodig is, en de regels verschillen per gewest:
- Brussel: het besluit van 13 november 2008 stelt in de tuinzone inrichtingen voor huiselijk, recreatief of decoratief gebruik vrij tot een hoogte van 3 meter, en in de voortuinstrook tot 1 meter, onder voorwaarden.
- Vlaanderen: het Vrijstellingenbesluit van 16 juli 2010 noemt vlaggenmasten niet uitdrukkelijk. Het stelt onder meer kleine tuinconstructies vrij en technische constructies op een woning tot drie meter boven de nok.
- Wallonië: de lijst van vrijgestelde handelingen in artikel R.IV.1-1 van het CoDT noemt vlaggenmasten evenmin uitdrukkelijk.
De gemeentelijke dienst stedenbouw of omgeving kan in een concreet geval uitsluitsel geven. Meer daarover staat in de gids over een vlaggenmast plaatsen.
Veelgestelde vragen
Hoe hoog is een vlaggenmast bij een woning meestal?
Bij woningen zijn masten van 6 tot 8 meter gangbaar. Een Belgische vlaggenleverancier koppelt daar vlaggen van 150 × 225 cm tot 200 × 300 cm aan. Bij bedrijven en openbare gebouwen zijn masten vaak hoger.
Hangt de vergunning af van de hoogte van de mast?
Dat kan. In Brussel zijn inrichtingen voor huiselijk, recreatief of decoratief gebruik in de tuin vrijgesteld tot 3 meter hoogte, in de voortuinstrook tot 1 meter. In Vlaanderen en Wallonië noemen de vrijstellingslijsten vlaggenmasten niet uitdrukkelijk. De gemeente kan in een concreet geval uitsluitsel geven.
Speelt de windzone een rol bij de hoogte?
Ja. Hoe hoger de mast, hoe groter de windbelasting. De Belgische nationale bijlage bij de Eurocode voor windbelasting, NBN EN 1991-1-4 ANB, rekent met een referentiewindsnelheid van 23 tot 26 m/s, afhankelijk van de plaats. Fabrikanten geven per mast aan voor welke windzone en vlagmaat hij berekend is.
Bronnen
Deze gids is gebaseerd op de volgende bronnen:
- Zo kies je het juiste formaat vlag bij jouw vlaggenmast – DVC Signstore (vlaggenleverancier)
- Wind en windbelasting begrijpen (NBN EN 1991-1-4 ANB) – Odisee Hogeschool (Lirias, KU Leuven)
- Besluit van de Brusselse Hoofdstedelijke Regering van 13 november 2008 over de handelingen en werken vrijgesteld van stedenbouwkundige vergunning – Justel (FOD Justitie)
- Besluit van de Vlaamse Regering van 16 juli 2010 tot bepaling van stedenbouwkundige handelingen waarvoor geen omgevingsvergunning nodig is – Justel (FOD Justitie)
Gerelateerde gidsen
- VlagafmetingenGangbare vlagafmetingen in België, de verhoudingen 2:3 en 13:15 van de driekleur, de vuistregel voor de maat bij een vlaggenmast en vlaggen aan een gevelstok.
- VlaggencalculatorCalculator voor de vlagmaat bij een vlaggenmast in België: de standaardmaat, de vuistregel en dezelfde vlag in de verhouding 13:15.
- Vlaggenmast plaatsenEen vlaggenmast plaatsen in Vlaanderen, Wallonië of Brussel: vrijstellingen per gewest, beschermd erfgoed, KLIP en KLIM-CICC en de fundering.
- Soorten vlaggenmastenDe soorten vlaggenmasten in België: grondmasten, gevelstokken, dakmasten, baniermasten, telescopische en mobiele masten en masten met binnenlijn.