Vlaggenmasten voor bedrijven in België

Bij bedrijven in België dienen vlaggenmasten vaak twee doelen: de onderneming zichtbaar maken met logovlaggen, en de nationale, regionale of buitenlandse vlag tonen bij bezoek of op feestdagen. Daar komen andere regels bij kijken dan bij een mast in een privétuin: reclame, vergunningen en de veiligheid van werknemers.

Logovlaggen en reclame

Een vlag met een bedrijfslogo is een vorm van reclame. In Vlaanderen vallen publiciteitsinrichtingen onder de Publiciteitsverordening van 12 mei 2023, een gewestelijke stedenbouwkundige verordening. De toelichting bij de verordening vermeldt dat publiciteitsboodschappen op vlaggenmasten niet bewegen in de zin van de verordening, waardoor vlaggenmasten niet onder de categorie van bewegende publiciteit vallen. De verordening onderscheidt verder publiciteit die bij de zaak hoort van publiciteit die er los van staat.

In Brussel bevat hoofdstuk VIII van het besluit van 13 november 2008 regels over uithangborden en reclame die vrijgesteld zijn van een stedenbouwkundige vergunning. In Wallonië regelt het CoDT de reclame-inrichtingen en uithangborden. In alle drie de gewesten kunnen gemeentelijke verordeningen extra regels bevatten. De gemeente kan in een concreet geval uitsluitsel geven.

Vergunning voor de masten

Een rij masten bij een bedrijfsgebouw valt onder de stedenbouwkundige regels van het gewest. De vrijstellingen voor woningen, zoals die voor kleine tuinconstructies in Vlaanderen of voor decoratieve inrichtingen tot 3 meter in Brussel, gelden niet zonder meer voor bedrijfsterreinen. Het Vlaamse Vrijstellingenbesluit heeft een apart hoofdstuk voor handelingen bij andere gebouwen dan woningen. Meer daarover staat in de gids over een vlaggenmast plaatsen.

De officiële vlaggen en het protocol

Bedrijven zijn niet verplicht om te vlaggen op de vlaggendagen van het koninklijk besluit van 5 juli 1974. Veel bedrijven hangen de Belgische vlag wel uit op 21 juli of bij een officieel bezoek. De orde van voorrang uit de Vlaamse omzendbrief VR 2015/37 is dan een gangbare leidraad: de Belgische vlag op de ereplaats, gevolgd door de Vlaamse, de Europese, de provinciale en de gemeentelijke vlag. Een bedrijfsvlag is geen officiële vlag. Meer staat in de gids over het vlaggenprotocol.

Bij bezoek van een buitenlandse delegatie of bij een internationaal bedrijf hangt vaak ook een buitenlandse vlag. Volgens de omzendbrief komt de vlag van een buitenlandse staat op de tweede plaats, na de Belgische vlag. Meer daarover staat in de gids over buitenlandse vlaggen in België.

Volgens de omzendbrief hebben alle vlaggen aan Vlaamse openbare gebouwen hetzelfde formaat wanneer er meer dan één hangt. Bij bedrijven is dat een gebruikelijke keuze, zodat logovlaggen en officiële vlaggen niet ongelijk ogen.

Welzijn op het werk

Werknemers die vlaggen hijsen, vervangen of masten onderhouden, vallen onder de codex over het welzijn op het werk:

• Voor werk op hoogte geldt titel 5 van boek IV over arbeidsmiddelen voor tijdelijke werkzaamheden op hoogte. Volgens de FOD Werkgelegenheid is een ladder als werkpost alleen toegelaten voor werk van korte duur met lichte lasten.
• Voor vlagverlichting en andere elektrische installaties op de arbeidsplaats geldt het AREI.

Masten met een kantelvoet of een binnenlijn laten veel werk op de grond gebeuren. Meer daarover staat in de gidsen over veiligheid van vlaggenmasten en vlagverlichting.

Vlaggen vervangen

Logovlaggen die permanent uithangen, slijten door wind en zon. De omzendbrief VR 2015/37 noemt schone vlaggen die tijdig worden vervangen als deel van de kwaliteitszorg aan openbare gebouwen, en dat principe geldt ook voor het beeld van een bedrijf. Een verbleekte of gerafelde logovlag valt op. Meer over de kosten staat in de gidsen over de prijs van een vlag en de prijs van een vlaggenmast.